Kütahya Fatihi Hezâr Dînârî

İmadüddin Hezâr Dînârî, Selçuklu ümerasındadır. An’anevî bilgilere göre İmadüddin Hezâr Dînârî, Kütahya’yı fetheden Anadolu Selçuklu komutanıdır.

Ahlatşahlar Beyliğinin “Bedrettin Aksungur Hezar Dinarî” isimli kölelikten gelen bir hükümdarı vardır. İ.Hakkı Uzunçarşılı; İmadüddin Hezâr Dînârî’nin, muhtemelen bu hükümdarın kölesi olduğunu ve onun efendisinin ölümünden sonra Anadolu Selçuklu Devleti hükümdarı I. Alâeddin Keykubat’ın hizmetine girmiş olabileceğini belirtir.

Hezâr Dînârî, Kütahya’nın fethinden sonra 1230 - 1244 tarihleri arasında Kütahya’da yaşamıştır. Hezâr Dînârî yeni fethedilen Kütahya’nın Müslüman-Türk kimliği taşıyan bir şehre dönüşmesi için pek çok hizmette bulunmuştur.

İkinci Gıyasettin Keyhüsrev’in hükümdar olduğu dönemde; 1236’da Balıklı Cami’ni, 1243’de Hıdırlık Mescidi'ni yaptırmıştır. Hıdırlık Tepesindeki bu mescit; yeri, biçimi ve planı ile oldukça ilgi çekicidir. Küçük eyvan biçimli bir hazırlık mekânına sahip olan bu kubbeli yapı, adeta İran’daki ilk Selçuklu yapılarının küçük bir modelidir.

Kütahya Mevlevihanesine eklenerek Ergun Çelebi’nin türbesi haline gelmiş olan tek kubbeli Selçuklu Mescidi de Hezar Dinarî tarafından yaptırılmıştır. Günümüzdeki Saadettin Cami’nin bulunduğu yerde ahşaptan yaptırdığı Hezar Dinarî Mescidi ise maalesef günümüze erişememiştir. Bu mescidin yanında bulunan Sakahane’nin suyu, onun tarafından getirilmiş olması nedeniyle adına ithafen “Dinar Suyu” olarak anılır. Bu su, hala Saadettin Cami Sakahanesi’nden akmaya devam etmektedir.

Hezâr Dînârî’nin İzzettin Keykâvüs zamanında vefat ettiği düşünülmektedir. Vasiyeti üzerine yaptırmış olduğu Mescidin yanına defnedilmiştir. Bu durumda kabrinin günümüzdeki Saadettin Cami civarında olduğu anlaşılmaktadır.